Francja po dniu gwałtownych zamieszek

Francja po dniu gwałtownych zamieszek

Aż 1800 osób zatrzymanych i 500 rannych policjantów oraz żandarmów – to najnowszy bilans sobotnich zamieszek we Francji. Wielkie demonstracje przeciwko rosnącym kosztom życia przerodziły się w wielu miastach w gwałtowne starcia, grabieże i ataki na budynki publiczne. Premier Sébastien Lecornu przyznał, że cudem udało się uniknąć większej liczby ofiar.

W sobotę wieczorem odbyło się nadzwyczajne posiedzenie francuskiego rządu. Po jego zakończeniu premier potępił „przerażający poziom przemocy”, podkreślając, że celem ataków były nie tylko sklepy i budynki samorządowe, lecz także najważniejsze instytucje państwa, w tym Pałac Elizejski, siedziba rządu i Zgromadzenie Narodowe.

Lecornu oskarżył o organizowanie części zamieszek radykalne środowiska skrajnej lewicy. Według niego dobrze zorganizowane grupy przez wiele godzin metodycznie atakowały ludzi, mienie oraz instytucje Republiki.

Minister sprawiedliwości Gérald Darmanin określił wydarzenia jako zamieszki o niespotykanej skali. Zapowiedział zdecydowaną reakcję wymiaru sprawiedliwości i wezwał prokuratorów do podejmowania działań odpowiadających powadze popełnionych przestępstw.

Prezydent Emmanuel Macron oświadczył, że we Francji nie ma miejsca na przemoc. Zapewnił, że sprawcy ataków na budynki publiczne i sklepy zostaną ukarani, a obywateli wezwał do jedności wobec osób „siejących chaos”.

Według francuskiego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w demonstracjach uczestniczyło około 500 tys. osób. Związek zawodowy CGT oszacował frekwencję na 800 tys. Protestujący domagali się działań przeciwko drożyźnie i pogarszającym się warunkom życia. Do manifestacji przyłączyli się między innymi uczniowie szkół średnich, pracownicy różnych branż oraz uczestnicy dawnego ruchu „żółtych kamizelek”.

Najpoważniejsze incydenty odnotowano w Paryżu, Marsylii, Lyonie, Bordeaux, Lille i Limoges.

W Marsylii grupa uczestników zamieszek wtargnęła do ratusza. W Lille sforsowano wejścia do siedziby władz miejskich i zdewastowano część pomieszczeń. W Bordeaux zaatakowano prefekturę departamentu Żyronda oraz splądrowano sklepy.

W Lyonie zniszczono i podpalono biuro turystyczne. W Limoges ogień objął zabytkowy ratusz, powodując poważne szkody. O grabieżach i aktach wandalizmu informowano również w Tuluzie i Besançon.

Szczególnie dramatyczne sceny rozgrywały się w Paryżu. Według danych MSW w demonstracji na placu Republiki uczestniczyło około 110 tys. osób. Po zakończeniu głównego zgromadzenia grupy wandali zaczęły niszczyć i plądrować sklepy oraz punkty usługowe w okolicy placu i przy bulwarze Magenta.

Mer Paryża Emmanuel Grégoire alarmował, że podpalano również lokale handlowe na parterach budynków mieszkalnych, stwarzając bezpośrednie zagrożenie dla lokatorów.

Relacjonujący wydarzenia dziennikarze BFMTV i „Le Monde” podkreślali, że skala i długotrwałość przemocy były wyjątkowe nawet jak na francuskie doświadczenia z masowymi protestami. W niektórych dzielnicach starcia trwały przez wiele godzin.

Sobotnie manifestacje przygotowywano od kilku tygodni. Organizatorzy chcieli połączyć protesty różnych środowisk społecznych i zawodowych, nawiązując do ruchu „żółtych kamizelek”, który w latach 2018–2019 organizował wielkie demonstracje przeciwko polityce gospodarczej władz.

Związek zawodowy CGT oskarżył rząd o polityczną odpowiedzialność za eskalację napięć. Jednocześnie zaapelował o pokojowy charakter dalszych protestów i zapowiedział kolejne manifestacje oraz strajki na 3 listopada.

Francuskie władze stoją obecnie przed zadaniem przywrócenia porządku, oszacowania strat i ustalenia odpowiedzialności za przemoc. Jednocześnie niezadowolenie społeczne, które doprowadziło do masowych demonstracji, pozostaje nierozwiązanym problemem.