{"id":3464,"date":"2025-08-24T20:15:07","date_gmt":"2025-08-25T00:15:07","guid":{"rendered":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/2025\/08\/24\/wojownik-ze-szlakow-stuart-cox-i-jego-walka-z-kamiennymi-stosami\/"},"modified":"2025-08-24T20:15:07","modified_gmt":"2025-08-25T00:15:07","slug":"wojownik-ze-szlakow-stuart-cox-i-jego-walka-z-kamiennymi-stosami","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/2025\/08\/24\/wojownik-ze-szlakow-stuart-cox-i-jego-walka-z-kamiennymi-stosami\/","title":{"rendered":"Wojownik ze szlak\u00f3w: Stuart Cox i jego walka z kamiennymi stosami"},"content":{"rendered":"<div id=\"attachment_221263\" style=\"width: 646px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"caption-attachment-221263\" class=\"size-custom-full-size wp-image-221263\" src=\"https:\/\/bejsment.com\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/aacox-636x358.jpg\" alt=\"\" width=\"636\" height=\"358\" \/><\/p>\n<p id=\"caption-attachment-221263\" class=\"wp-caption-text\">Stuart Cox, brytyjski turysta, znany w internecie pod pseudonimem \u201eThe Peak District Viking\u201d, postawi\u0142 sobie za cel zniszczenie ka\u017cdego znalezionego przez siebie kamiennego stosu.<\/p>\n<\/div>\n<p><strong>Na pierwszy rzut oka wygl\u0105da to jak zwyk\u0142a turystyczna zabawa \u2013 niewinne ustawienie kilku kamieni jeden na drugim, pami\u0105tkowe zdj\u0119cie i post w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych. Ale dla Stuarta Coxa, pasjonata g\u00f3rskich w\u0119dr\u00f3wek i obro\u0144cy przyrody, to co\u015b wi\u0119cej ni\u017c niewinna rozrywka. To akt wandalizmu, kt\u00f3ry niszczy szlaki, zagra\u017ca przyrodzie i podwa\u017ca dziedzictwo historyczne. Dlatego, gdy tylko zobaczy na trasie kamienny stos, nie waha si\u0119 ani chwili. Jego metoda jest prosta i bezwzgl\u0119dna: \u201ebrutalna si\u0142a i but w rozmiarze 11\u201d.<\/strong><\/p>\n<p>Tak Cox opisa\u0142 swoj\u0105 \u201ebro\u0144\u201d w rozmowie z brytyjsk\u0105 dziennikark\u0105 Catherine Cullen w programie \u201e<em>As It Happens\u201d<\/em>. I cho\u0107 jego nagrania, w kt\u00f3rych z pasj\u0105 rozwala kamienne konstrukcje w Parku Narodowym Peak District, obieg\u0142y internet i przynios\u0142y mu miliony wy\u015bwietle\u0144, to sam zainteresowany wcale nie szuka popularno\u015bci. On prowadzi wojn\u0119 \u2013 z ludzk\u0105 beztrosk\u0105, ignorancj\u0105 i kultur\u0105 Instagrama.<\/p>\n<h3><strong>Kamienie z histori\u0105<\/strong><\/h3>\n<p>Kamienne kopce nie s\u0105 nowym wynalazkiem. W wielu kulturach pe\u0142ni\u0142y przez wieki wa\u017cne funkcje \u2013 od kurhan\u00f3w i miejsc poch\u00f3wku, przez punkty nawigacyjne, po symbole duchowe. W Kanadzie najbardziej znanym przyk\u0142adem s\u0105 inukshuki, budowane przez Inuit\u00f3w, s\u0142u\u017c\u0105ce do oznaczania szlak\u00f3w czy kryj\u00f3wek \u017cywno\u015bci.<\/p>\n<p>Problem pojawi\u0142 si\u0119 wtedy, gdy z tradycji i rytua\u0142\u00f3w zrodzi\u0142a si\u0119 moda. Uk\u0142adanie kamieni \u2013 zwane te\u017c balansowaniem \u2013 sta\u0142o si\u0119 popularnym zaj\u0119ciem w\u015br\u00f3d turyst\u00f3w. \u201e\u0141adne zdj\u0119cie, kilka polubie\u0144, a kamienie zostaj\u0105, tworz\u0105c dziesi\u0105tki, setki, czasem tysi\u0105ce nowych, sztucznych struktur\u201d \u2013 m\u00f3wi Cox. \u2013 \u201eNic nie jest bezpieczne przed lud\u017ami i Instagramem\u201d.<\/p>\n<h3><strong>Gdy zabawa szkodzi naturze<\/strong><\/h3>\n<p>Z pozoru b\u0142ahe u\u0142o\u017cenie kamieni ma realne konsekwencje dla \u015brodowiska. To, co dla turysty jest pami\u0105tk\u0105 z g\u00f3rskiej wyprawy, dla \u015blimak\u00f3w, owad\u00f3w, jaszczurek czy ro\u015blin jest domem i schronieniem. Zabieranie kamieni oznacza niszczenie siedlisk.<\/p>\n<p>\u2013 Ju\u017c teraz wywieramy ogromny wp\u0142yw na planet\u0119. Przyroda nie potrzebuje dodatkowego ci\u0119\u017caru w postaci takich praktyk \u2013 t\u0142umaczy Ricardo Rocha, biolog z Uniwersytetu Oksfordzkiego. To w\u0142a\u015bnie Rocha w li\u015bcie opublikowanym w 2020 roku w czasopi\u015bmie <em>Human-Wildlife Interactions<\/em> nazwa\u0142 uk\u0142adanie kamieni \u201enadci\u0105gaj\u0105cym zagro\u017ceniem dla bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci\u201d.<\/p>\n<div id=\"attachment_221262\" style=\"width: 646px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"caption-attachment-221262\" class=\"size-custom-full-size wp-image-221262\" src=\"https:\/\/bejsment.com\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/aacox2-636x477.jpg\" alt=\"\" width=\"636\" height=\"477\" \/><\/p>\n<p id=\"caption-attachment-221262\" class=\"wp-caption-text\">Cox m\u00f3wi, \u017ce widzia\u0142 setki stos\u00f3w kamieni wzd\u0142u\u017c szlak\u00f3w Peak District w Derbyshire w Anglii, czego w\u0142adze parku nie pochwalaj\u0105.<\/p>\n<\/div>\n<p>Czasami konsekwencje bywaj\u0105 dramatyczne tak\u017ce dla ludzi. W maju w Arizonie turysta zgubi\u0142 szlak, pod\u0105\u017caj\u0105c za seri\u0105 nieautoryzowanych kamiennych stos\u00f3w. W Wielkiej Brytanii, jak m\u00f3wi Cox, zdarza si\u0119, \u017ce kamienie przenoszone s\u0105 z miejsc historycznych \u2013 z mur\u00f3w z XVI wieku czy z kurhan\u00f3w z epoki br\u0105zu. \u201eTo struktury maj\u0105ce tysi\u0105ce lat, a dzi\u015b kto\u015b rozbiera je dla jednego zdj\u0119cia w internecie\u201d \u2013 oburza si\u0119.<\/p>\n<h3><strong>\u201eDobre k\u0142opoty\u201d<\/strong><\/h3>\n<p>Cox nie owija w bawe\u0142n\u0119. Jego nagrania pe\u0142ne s\u0105 wulgaryzm\u00f3w, a on sam przyznaje, \u017ce jego styl dzia\u0142ania jest \u201edramatyczny\u201d. Niekt\u00f3rzy komentatorzy zarzucaj\u0105 mu agresj\u0119 i zrz\u0119dliwo\u015b\u0107. Ale \u2013 co ciekawe \u2013 ma poparcie w\u0142adz parku i organizacji takich jak National Trust.<\/p>\n<p>\u201eStosy kamieni niszcz\u0105 histori\u0119 i przyrod\u0119\u201d \u2013 podkre\u015blaj\u0105 przedstawiciele Peak District National Park Authority. Rocha z Oksfordu por\u00f3wnuje jego dzia\u0142alno\u015b\u0107 do koncepcji \u201edobrych k\u0142opot\u00f3w\u201d, kt\u00f3re \u2013 jak mawia\u0142 John Lewis, legendarny dzia\u0142acz na rzecz praw obywatelskich \u2013 s\u0105 czasem konieczne, by zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na problem.<\/p>\n<p>Sam Cox wspomina sytuacj\u0119, kiedy przewr\u00f3ci\u0142 prawie dwumetrowy stos kamieni, podczas gdy jego tw\u00f3rca robi\u0142 mu zdj\u0119cie. \u201eByli w\u015bciekli, ale kiedy wyt\u0142umaczy\u0142em im, dlaczego to zrobi\u0142em, przyznali: <em>nie wiedzieli\u015bmy, \u017ce to szkodliwe. Ju\u017c tego nie zrobimy<\/em>\u201d. I w\u0142a\u015bnie w takich chwilach Cox czuje, \u017ce jego misja ma sens.<\/p>\n<h3><strong>Wojownik ze szlak\u00f3w<\/strong><\/h3>\n<p>Czy Stuart Cox jest tylko ekscentrykiem z obsesj\u0105 na punkcie kamieni? A mo\u017ce samotnym wojownikiem, kt\u00f3ry walczy o co\u015b wi\u0119kszego ni\u017c on sam \u2013 o przyrod\u0119, histori\u0119 i zdrowy rozs\u0105dek?<\/p>\n<div id=\"attachment_221261\" style=\"width: 646px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" aria-describedby=\"caption-attachment-221261\" class=\"size-custom-full-size wp-image-221261\" src=\"https:\/\/bejsment.com\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/aacox3-636x424.jpg\" alt=\"\" width=\"636\" height=\"424\" \/><\/p>\n<p id=\"caption-attachment-221261\" class=\"wp-caption-text\">Cox twierdzi, \u017ce jego podej\u015bcie do podnoszenia \u015bwiadomo\u015bci mo\u017ce by\u0107 \u201edramatyczne\u201d, ale skuteczne.<\/p>\n<\/div>\n<p>Dla jednych jest bohaterem, dla innych zrz\u0119d\u0105. Ale nie spos\u00f3b zaprzeczy\u0107, \u017ce dzi\u0119ki jego determinacji wielu ludzi dowiedzia\u0142o si\u0119, \u017ce nawet drobne gesty na szlaku mog\u0105 mie\u0107 daleko id\u0105ce skutki.<\/p>\n<p>\u201eKamie\u0144 to nie rekwizyt do zdj\u0119cia. To dom, cz\u0119\u015b\u0107 historii, element krajobrazu. A ja jestem tutaj po to, by przypomnie\u0107, \u017ce nie wszystko jest dla ludzi\u201d \u2013 m\u00f3wi Cox.<\/p>\n<p>I dlatego w\u0119druj\u0105c szlakami Peak District, wci\u0105\u017c wypatruje nowych stos\u00f3w. A gdy je znajdzie \u2013 kopie je jednym ruchem buta. W jego rozumieniu to nie akt zniszczenia, lecz obrona \u2013 i lekcja pokory wobec natury.<\/p>\n<p><em>Na podst. CBC<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Stuart Cox, brytyjski turysta, znany w internecie pod pseudonimem \u201eThe Peak District Viking\u201d, postawi\u0142 sobie za cel zniszczenie ka\u017cdego znalezionego przez siebie kamiennego stosu. Na&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":3465,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15,18],"tags":[],"class_list":["post-3464","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-swiat","category-top-news"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3464","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3464"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3464\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3465"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3464"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3464"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3464"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}