{"id":5745,"date":"2025-12-09T11:30:05","date_gmt":"2025-12-09T15:30:05","guid":{"rendered":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/2025\/12\/09\/wielkie-zmiany-w-ortografii-jezyka-polskiego\/"},"modified":"2025-12-09T11:30:05","modified_gmt":"2025-12-09T15:30:05","slug":"wielkie-zmiany-w-ortografii-jezyka-polskiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/2025\/12\/09\/wielkie-zmiany-w-ortografii-jezyka-polskiego\/","title":{"rendered":"Wielkie zmiany w ortografii j\u0119zyka polskiego"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"aligncenter size-custom-full-size wp-image-231222\" src=\"https:\/\/bejsment.com\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/aaortografia-636x424.jpg\" alt=\"\" width=\"636\" height=\"424\" \/><\/p>\n<p><strong>Jeszcze tylko kilka tygodni&#8230; Wielka ortograficzna rewolucja zbli\u017ca si\u0119 wielkimi krokami. Ju\u017c od 1 stycznia 2026 w polskiej ortografii nast\u0105pi\u0105 wielkie zmiany. Nie b\u0119dziemy ju\u017c krakowianami &#8211; awansujemy na Krakowian, tarnowianie na Tarnowian, a nowos\u0105deczanie na Nows\u0105deczan. Podobnie jak plac Szczepa\u0144ski i rondo Mogilskie &#8211; one zamieni\u0105 si\u0119 w Plac Szczepa\u0144ski i Rondo Mogilskie. Co jeszcze si\u0119 zmieni? Zobaczcie nowe zasady!<\/strong><\/p>\n<p>Ju\u017c 1 stycznia 2026 roku w polskiej ortografii nast\u0105pi rewolucja. Zmiany zasad ortograficznych Rada J\u0119zyka Polskiego uchwali\u0142a jeszcze w ubieg\u0142ym roku, aby ka\u017cdy obywatel mia\u0142 czas si\u0119 z nimi zapozna\u0107. Nowe zmiany obowi\u0105zywa\u0107 b\u0119d\u0105 ju\u017c od Nowego Roku, a wi\u0119c na ten moment nie pozosta\u0142o wiele czasu, by zg\u0142\u0119bi\u0107 wszystkie ortograficzne tajemnice. Kt\u00f3re zmiany s\u0105 najistotniejsze? Jak wp\u0142yn\u0105 na nasze \u017cycie i nasze nazewnictwo? Czy b\u0119d\u0105 obowi\u0105zywa\u0142y na tegorocznej maturze i egzaminie \u00f3smoklasisty? Sprawd\u017a.<\/p>\n<p>Jedn\u0105 z najwa\u017cniejszych nowych zasad jest wprowadzenie pisowni wielk\u0105 liter\u0105 nazw mieszka\u0144c\u00f3w miast, dzielnic, osiedli i wsi. Po sylwestrowej nocy nie b\u0119dziemy ju\u017c wi\u0119c krakowianami, lecz\u00a0<strong>Krakowianami<\/strong>. A wraz z nimi:\u00a0<strong>Nowohucianie<\/strong>,\u00a0<strong>S\u0105deczanie\u00a0<\/strong>i Borkowianie.<\/p>\n<h3><strong>Wielka litera w nazwach obiekt\u00f3w i lokali<\/strong><\/h3>\n<p>Problem zwi\u0105zany z trudno\u015bciami z zapisem nazw wszelakich plac\u00f3w, alei, osiedli, most\u00f3w, kopc\u00f3w czy cmentarzy zostanie rozwi\u0105zany. W nowym roku spacerowa\u0107 b\u0119dzie mo\u017cna ju\u017c po\u00a0<strong>Placu Szczepa\u0144skim<\/strong>,\u00a0<strong>Alei R\u00f3\u017c<\/strong>\u00a0czy\u00a0<strong>Osiedlu Piast\u00f3w<\/strong>. Przy tym wszystkim ulice wci\u0105\u017c pisane b\u0119d\u0105 ma\u0142\u0105 liter\u0105.<\/p>\n<p>Na pisowni wzro\u015bnie r\u00f3wnie\u017c ranga lokali gastronomicznych i us\u0142ugowych, kt\u00f3rych wszystkie cz\u0142ony (opr\u00f3cz przyimk\u00f3w i sp\u00f3jnik\u00f3w) za kilka tygodni pisane b\u0119d\u0105 z wielkich liter. Odt\u0105d b\u0119dziemy mieli\u00a0<strong>Aptek\u0119 pod Or\u0142em<\/strong>,\u00a0<strong>Kawiarni\u0119 Literacka<\/strong>, a tak\u017ce\u00a0<strong>Restauracj\u0119 OdNow\u0119<\/strong>.<\/p>\n<h3><strong>Wielka litera w nazwach pojedynczych egzemplarzy markowych wyrob\u00f3w<\/strong><\/h3>\n<p>Od 1 stycznia w kieszeni nie b\u0119dziemy ju\u017c nosi\u0107 iphone &#8211; lecz\u00a0<strong>iPhone<\/strong>, a na ulicach zamiast ford\u00f3w pojawi\u0105 si\u0119\u00a0<strong>Fordy<\/strong>, a zamiast opli &#8211;\u00a0<strong>Ople<\/strong>.<\/p>\n<h3><strong>Ma\u0142a litera w pisowni przymiotnik\u00f3w odosobowych<\/strong><\/h3>\n<p>Wed\u0142ug nowych zasad wszystkie przymiotniki utworzone od nazw osobowych zapisywa\u0107 b\u0119dziemy ma\u0142\u0105 liter\u0105. S\u0142ucha\u0107 wi\u0119c b\u0119dziemy\u00a0<strong>muzyki chopinowskiej<\/strong>, czyta\u0107\u00a0<strong>wiersze mi\u0142oszowskie<\/strong>\u00a0lub zwiedza\u0107\u00a0<strong>zygmuntowski dzwon<\/strong>.<\/p>\n<p>W przymiotnikach utworzonych od imion dopuszczalna b\u0119dzie pisownia zar\u00f3wno du\u017c\u0105, jak i ma\u0142\u0105 liter\u0105.<\/p>\n<h3><strong>\u0141\u0105czna pisownia \u201enie&#8221; z przymiotnikami we wszystkich stopniach<\/strong><\/h3>\n<p>Odwieczny problem z pisowni\u0105 \u201enie&#8221; r\u00f3wnie\u017c ulegnie rozwi\u0105zaniu. Zgodnie z now\u0105 uchwa\u0142\u0105 RJP, \u201enie&#8221; pisa\u0107 b\u0119dziemy \u0142\u0105cznie nie tylko z przymiotnikami w stopniu r\u00f3wnym, ale tak\u017ce wy\u017cszym i najwy\u017cszym. Bilety do kina na promocji b\u0119d\u0105 wi\u0119c niedrogie,\u00a0<strong>niedro\u017csze\u00a0<\/strong>lub\u00a0<strong>nienajdro\u017csze<\/strong>.<\/p>\n<p>Ponadto:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>rozdzielna pisownia cz\u0105stki \u201eby&#8221; ze sp\u00f3jnikami<\/strong><\/li>\n<li><strong>\u201enie&#8221; \u0142\u0105cznie, a \u201eby&#8221; osobno.\u00a0Ale byby\u0142o zrobi\u0107 taki b\u0142\u0105d?<\/strong><\/li>\n<li><strong>\u0142\u0105czna pisownia \u201enie&#8221; ze wszystkimi imies\u0142owami,<\/strong><\/li>\n<li><strong>wprowadzenie \u0142\u0105cznej pisowni cz\u0142onu p\u00f3\u0142- (<em>p\u00f3\u0142cz\u0142owiek<\/em>),<\/strong><\/li>\n<li><strong>trzy wersje pisowni trzech wyraz\u00f3w r\u00f3wnorz\u0119dnych podobnie lub tak samo brzmi\u0105cych (<em>tu\u017c tu\u017c tu\u017c<\/em>;\u00a0<em>tu\u017c, tu\u017c, tu\u017c<\/em>;\u00a0<em>tu\u017c-tu\u017c-tu\u017c<\/em>),<\/strong><\/li>\n<li><strong>dwie wersje pisowni rzeczownik\u00f3w z przedrostkami super-, ekstra-, mini-, mega-, eko-, wege-, itp. (<em>supermama<\/em>,\u00a0<em>super mama<\/em>),<\/strong><\/li>\n<li><strong>\u0142\u0105czna pisownia przedrost\u00f3w niby- i quasi- (<em>nibynoga<\/em>,\u00a0<em>quasinauka<\/em>).<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<h3><strong>Prof. Bralczyk: \u201eJ\u0119zyk polski jest j\u0119zykiem otwartym&#8221;<\/strong><\/h3>\n<p>Wprowadzane 1 stycznia 2026 roku zmiany ortograficzne wci\u0105\u017c budz\u0105 wiele kontrowersji. Wielu Polak\u00f3w cieszy si\u0119, \u017ce j\u0119zyk zostanie nareszcie ujednolicony, inni krytykuj\u0105 decyzj\u0119 RJP,. W budz\u0105cej tak wiele emocji sprawie wypowiedzieli si\u0119 r\u00f3wnie\u017c j\u0119zykoznawcy.<\/p>\n<p>&#8211; Wielkimi literami pisa\u0142o si\u0119 nazwy samochod\u00f3w, ale teraz b\u0119dzie si\u0119 to robi\u0107 legalnie. Ujednolici si\u0119 wielk\u0105 liter\u0119 w takich okre\u015bleniach jak \u201eWarszawianka\u201d, niezale\u017cnie od tego czy jest to mieszkanka samej Warszawy, czy okolic. W wielu przypadkach to b\u0119dzie po prostu pokazanie, \u017ce intuicja i zwyczaj maj\u0105 jednak swoje znaczenie. &#8211; Tak na temat nowych zasad ortograficznych wypowiedzia\u0142 si\u0119 prof. Jerzy Bralczyk, jeden z najwi\u0119kszych polskich lingwist\u00f3w, w rozmowie z dziennikarzem Radia Lublin.<\/p>\n<h3><strong>Zmiany w ortografii 2026 a matura i egzamin \u00f3smoklasisty<\/strong><\/h3>\n<p>Opisane zmiany wchodz\u0105 w \u017cycie ju\u017c od 1 stycznia 2026 roku. Co wi\u0119c z maturzystami i \u00f3smoklasistami, kt\u00f3rzy egzaminy z j\u0119zyka polskiego pisa\u0107 b\u0119d\u0105 zaledwie kilka miesi\u0119cy p\u00f3\u017aniej. Z odpowiedzi\u0105 przychodzi CKE, zapewniaj\u0105c, \u017ce podczas egzamin\u00f3w akceptowane b\u0119d\u0105 zasady zar\u00f3wno nowe, jak i stare. Centralna Komisja Egzaminacyjna zapewnia r\u00f3wnie\u017c, \u017ce wprowadzenie zasad z 2026 roku jako jedynych poprawnych b\u0119dzie mia\u0142o miejsce dopiero przy egzaminach w 2031 roku.<\/p>\n<p>W zwi\u0105zku z uchwa\u0142ami Rady J\u0119zyka Polskiego przy Prezydium Polskiej Akademii Nauk, okre\u015blaj\u0105cymi zmiany zasad ortografii obowi\u0105zuj\u0105ce od 1 stycznia 2026 r., uprzejmie informuj\u0119, \u017ce w latach 2026-2030 w ocenie poprawno\u015bci ortograficznej w pracach egzaminacyjnych egzaminu \u00f3smoklasisty, egzaminu maturalnego oraz egzamin\u00f3w eksternistycznych akceptowane b\u0119d\u0105 zar\u00f3wno obecnie obowi\u0105zuj\u0105ce, jak i nowe zasady zapisu. Nowe zasady ortografii, okre\u015blone w ww. uchwa\u0142ach, b\u0119d\u0105 jedynymi obowi\u0105zuj\u0105cymi pocz\u0105wszy od roku 2031 &#8211; w\u0105tpliwo\u015bci rozwiewa CKE.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jeszcze tylko kilka tygodni&#8230; Wielka ortograficzna rewolucja zbli\u017ca si\u0119 wielkimi krokami. Ju\u017c od 1 stycznia 2026 w polskiej ortografii nast\u0105pi\u0105 wielkie zmiany. Nie b\u0119dziemy ju\u017c&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":5746,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14,18],"tags":[],"class_list":["post-5745","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-polska","category-top-news"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5745","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5745"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5745\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5746"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5745"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5745"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiopoloniawinnipeg.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5745"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}